Plan transformacji gospodarczej regionu. Rezygnacja z kopalni "Złoczew" i co dalej?

Zbigniew Rybczyński
Zbigniew Rybczyński
Zarząd Województwa Łódzkiego przedstawił plan transformacji regionu w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu. Potwierdzono w nim, że PGE rezygnuje z eksploatacji kopalni węgla brunatnego „Złoczew” jako działalności „trwale nierentownej”. Negatywne skutki odchodzenia od konwencjonalnej energetyki mają być łagodzone transferami funduszy unijnych m.in. na inwestycje w nowe miejsca pracy.

Projekt Terytorialnego Planu Sprawiedliwej Transformacji Województwa Łódzkiego został skierowany do konsultacji społecznych, które potrwają do 21 czerwca. Dokument i formularz konsultacyjny można pobrać TUTAJ.

Plan musi zostać przyjęty, żeby region mógł skorzystać z dodatkowych pieniędzy unijnych z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. Jest to mechanizm przewidziany dla obszarów dotkniętych negatywnymi skutkami zmian społeczno-gospodarczych w związku z przejściem na gospodarkę neutralną dla klimatu. W Łódzkiem kluczowe jest wygaszanie zasilanych węglem brunatnym bloków energetycznych w Elektrowni Bełchatów – największego emitenta dwutlenku węgla w Europie.

Jako terytorium najbardziej dotknięte negatywnymi skutkami transformacji w woj. łódzkim wskazano 35 gmin (20 proc. obszaru województwa). Oprócz powiatu bełchatowskiego uwzględniono m.in. wszystkie gminy powiatu pajęczańskiego, sześć gmin powiatu wieluńskiego (Czarnożyły, Konopnica, Osjaków, Ostrówek, Wieluń i Wierzchlas), jedną powiatu sieradzkiego (Złoczew) i jedna łaskiego (Widawa). Obszar Transformacji obejmuje również częściowo powiaty piotrkowski i radomszczański.

Zwraca uwagę brak gmin Lututów i Burzenin, które obok gmin Złoczew i Ostrówek znalazły się w bezpośredniej strefie oddziaływania projektowanej odkrywki „Złoczew”. Ich samorządy również musiały uwzględnić w swoich dokumentach planistycznych kopalnię i zwałowisko, by bełchatowski koncern PGE GiEK mógł w ogóle starać się o koncesję wydobywczą (której zresztą do dziś nie uzyskał).

Jak czytamy, podstawą kwalifikacji do Obszaru Transformacji były "uwarunkowania środowiskowe związane z lokalizacją złóż węgla brunatnego, zasięgiem obszaru i terenu górniczego, a także leja depresji oraz uwarunkowania gospodarcze i funkcjonalne związane z liczbą osób dojeżdżających do pracy do zlokalizowanej na OT kopalni i elektrowni, sieciami powiązań między przedsiębiorstwami, wpływami do budżetów JST związanymi z działalnością GK PGE".

Przyjęty uchwałą Zarządu Województwa Łódzkiego dokument sankcjonuje porzucenie planów budowy kopalni „Złoczew”. Wprawdzie w Polityce Energetycznej Polski do 2040 r. uznano ten zasób za perspektywiczny i wymagający zabezpieczenia, jednak już od dawna mówi się, że potencjalna eksploatacja złoża nie ma ekonomicznej racji bytu. Obserwowany w ostatnich miesiącach drastyczny wzrost cen uprawnień do emisji CO2 rozwiewa wszelkie złudzenia - budowanie kolejnej kopalni „brudnego” paliwa byłoby finansowym samobójstwem.

„W dzisiejszych warunkach ekonomicznych i w świetle dostępnych technologii, eksploatacja węgla z tego złoża byłaby trwale nierentowna, wobec czego PGE GiEK S.A., nie planuje wydobywać węgla brunatnego ze złoża Złoczew i dlatego uwzględniono ten obszar w zasięgu Obszaru Transformacji” – czytamy w dokumencie przyjętym przez władze woj. łódzkiego.

Dopasowanie lokalnych opracowań przestrzennych do planowej odkrywki zablokowało możliwości rozwojowe gmin. W przypadku gm. Złoczew pod działalność górniczą przeznaczono połowę jej terytorium. Zamrożone zostało budownictwo mieszkaniowe, firmy nie mogły inwestować. To wszystko należy wliczyć do rachunku strat.

W ostatnim czasie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi utrzymał w mocy oprotestowane studium przestrzenne Złoczewa, które uwzględnia złoże węgla. Z kolei na znacznej części terytorium gminy Ostrówek zaplanowano zwałowisko zewnętrzne kopalni. Żeby otworzyć tereny oznaczone jako górnicze na inne kierunki zagospodarowania, samorządy muszą znów zatrudnić planistów, a to kolejne koszty.

„W przypadku złoża węgla brunatnego „Złoczew” problemem jest trwające od wielu lat wyłączenie obszaru z procesów inwestycyjnych i mieszkaniowych. Transformacja w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu pozwoli na zachowanie potencjału przyrodniczego tego terenu oraz wymusi wypracowanie nowego modelu rozwoju na tym obszarze” – zaznaczono w planie sprawiedliwej transformacji regionu.

Założono wygaszanie bloków energetycznych w Elektrowni Bełchatów w latach 2030-36. Eksploatacja złóż węgla brunatnego w polach Bełchatów i Szczerców ma zakończyć się odpowiednio w 2026 r. i 2038 r.

- Zaplanowanie dat wyłączenia bloków energetycznych Elektrowni Bełchatów oraz zakończenia eksploatacji złóż węgla brunatnego Bełchatów i Szczerców, jak również odejście od planu eksploatacji złoża Złoczew mają fundamentalne znaczenie z punktu widzenia planowania przyszłości Kompleksu Energetycznego Bełchatów, jego pracowników oraz mieszkańców tego regionu. Mają również znaczenie symboliczne, ponieważ to od powodzenia tego projektu w dużej mierze zależeć będzie sukces polskiej transformacji energetycznej - skomentował Wojciech Dąbrowski, prezes zarządu PGE.

Wygaszanie bełchatowskiego kompleksu odciśnie znaczne piętno na rynku pracy. W kopalni, elektrowni i spółkach zależnych na dobrze płatnych stanowiskach pracuje też wielu mieszkańców naszych powiatów. W wyniku zmniejszania wydobycia węgla i produkcji energii w 2030 r. przewiduje się ograniczenie zatrudnienia do 4,2 tys. etatów, co oznacza spadek o ok. 43 proc. w stosunku do roku 2020.

Działalność PGE GiEK to również źródło dużych zastrzyków finansowych (m.in. podatku od nieruchomości i opłat eksploatacyjnych) do budżetów gmin znajdujących się w zasięgu kopalni. Do największych beneficjentów działalności górniczo-energetycznej należą m.in. gminy Rząśnia i Sulmierzyce w powiecie pajęczańskim. Zakończenie eksploatacji złóż węglowych spowoduje drastyczny spadek samorządowych dochodów.

Transfery unijnych funduszy mają pozwolić na przeprowadzenie przedsięwzięć łagodzących negatywne skutki odchodzenia od konwencjonalnej energetyki. W planie transformacji regionu łódzkiego jest mowa m.in. o budowie nowego modelu innowacyjnej gospodarki, co będzie wymagało zarówno modernizacji technologicznej istniejących przedsiębiorstw, jak i przyciągania nowych inwestorów. Kluczowe będą m.in. rozwój OZE, logistyki, budownictwa energooszczędnego i pasywnego, przemysłów kreatywnych i czasu wolnego, inwestycje w technologie cyfrowe. Niezbędne będą działania związane z przebranżowieniem i podnoszeniem kwalifikacji pracowników sektora wydobywczo-energetycznego.

Plan transformacji gospodarczej regionu. Rezygnacja z kopaln...

Kryzys wieku średniego. Skąd się bierze i czy dotyka wszystkich?

Wideo

Materiał oryginalny: Plan transformacji gospodarczej regionu. Rezygnacja z kopalni "Złoczew" i co dalej? - Wieluń Nasze Miasto

Komentarze 1

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

J
Joker

Nie ekologiczny węgiel brunatny chcecie zastąpić ekologicznym, promieniotwórczym atomem. Brawo Wy !!!

Dodaj ogłoszenie